Dalam separuh pertama 2026, projek pusat data dan pengkomputeran awan menyumbang RM95.8 bilion daripada pelaburan yang diluluskan, iaitu kira-kira 44 peratus daripada keseluruhan RM218.5 bilion yang dilaporkan Lembaga Pembangunan Pelaburan Malaysia (MIDA) pada 28 Ogos. Sejak 2021, jumlah pelaburan berkaitan pusat data yang diluluskan sudah mencecah RM385.7 bilion. Tiada sektor lain yang menarik modal secepat ini dalam sejarah pelaburan negara.
Namun nada rasmi sudah berubah. Di Data Centre Nexus 2026 pada 14 September, Timbalan Menteri Pelaburan, Perdagangan dan Industri Sim Tze Tzin menyatakan fasa seterusnya perlu membawa negara daripada membina kapasiti kepada membina keupayaan, dan daripada menarik pelaburan kepada mencipta nilai. Soalan yang kini lebih penting bagi rakyat ialah berapa banyak daripada ratusan bilion itu benar-benar kekal dalam ekonomi tempatan, dan berapa pula kos elektrik serta air yang perlu ditanggung bersama.
Angka pelaburan besar, sumbangan terus kepada KDNK masih sederhana
Pelaburan diluluskan bukan wang yang sudah dibelanjakan di Malaysia. Menurut analisis Bank Negara Malaysia dalam Buletin Suku Tahunan 3Q 2025, sumbangan terus operasi pusat data kepada KDNK dianggarkan RM0.9 bilion pada 2021 dan meningkat kepada kira-kira RM14.1 bilion pada 2025, bersamaan lebih kurang 1 peratus KDNK benar. Itu peningkatan yang ketara, tetapi masih kecil berbanding saiz pelaburan yang diumumkan.
Sebabnya jelas apabila melihat apa yang dibeli. Pelayan, rak dan sistem penyejukan kebanyakannya diimport kerana pengeluar tempatan terhad. Bank Negara merekodkan purata import barangan modal bulanan melonjak daripada RM10.7 bilion pada 2022 kepada RM17.8 bilion bagi Januari hingga September 2025, sekali gus menekan imbangan akaun semasa. Sebahagian besar nilai pelaburan itu keluar semula ke luar negara sebaik sahaja peralatan dipesan.
Pekerjaan sedikit tetapi bergaji tinggi
Pusat data tidak seperti kilang elektronik yang menggaji ribuan pekerja barisan pengeluaran. Bank Negara mengakui sektor ini mencipta lebih sedikit pekerjaan berbanding pembuatan kerana automasi dan operasi jarak jauh. Kelebihannya terletak pada kualiti. Anggaran bank pusat berdasarkan data pasaran kerja menunjukkan jawatan permulaan pusat data menawarkan kira-kira RM3,000 hingga RM7,000 sebulan, dan jawatan kanan antara RM10,000 hingga RM30,000, berbanding gaji penengah nasional RM2,793 pada 2024.
Maknanya, manfaat pekerjaan tertumpu kepada jurutera, pakar rangkaian dan arkitek awan. Bagi graduan teknikal, ini peluang sebenar. Bagi masyarakat setempat di Kulai, Sedenak atau Port Dickson yang menyaksikan tanah bertukar menjadi bangunan tanpa tingkap, bilangan pekerjaan tetap selepas fasa pembinaan tamat mungkin jauh lebih kecil daripada jangkaan.
Air Johor menjadi kekangan sebenar
Jika elektrik mendominasi perbincangan, air pula menjadi titik tekanan paling nyata di Johor. Bank Negara menganggarkan sebuah pusat data 50 megawatt menggunakan air setara kira-kira 2,200 isi rumah sehari, di samping elektrik setara kira-kira 22,000 isi rumah. Ranhill SAJ menerima permohonan bekalan sehingga 440 juta liter sehari daripada pusat data hingga 2035, bersamaan 23 peratus permintaan air Johor pada 2023, dan menganggarkan negeri itu memerlukan kira-kira 1,000 juta liter sehari bekalan air terawat baharu menjelang 2030.
Kerajaan negeri sudah bertindak. Sejak 1 Ogos 2025, pusat data di Johor dikenakan tarif khas RM5.33 bagi setiap meter padu, manakala pengguna domestik Blok 1 dan Blok 2 dikekalkan pada kadar sedia ada. Pada November 2025, Exco Pelaburan Johor Lee Ting Han memaklumkan pemaju yang bergantung kepada air untuk penyejukan perlu menunggu sekurang-kurangnya sehingga pertengahan 2027 sebelum bekalan baharu diluluskan. Garis panduan Kementerian Pelaburan, Perdagangan dan Industri (MITI) turut meminta pusat data baharu mengelak kawasan tekanan air.
Elektrik lebih 5,000 megawatt dan siapa yang membayar grid
MIDA mengunjurkan permintaan elektrik pusat data melebihi 5,000 megawatt menjelang 2035. Beban sebesar itu memerlukan pencawang, talian penghantaran dan loji penjanaan baharu. Kami sudah mengupas kesan unjuran ini terhadap struktur tarif dalam ulasan peralihan tenaga sebelum ini. Isu yang tinggal ialah sama ada syarat kecekapan tenaga dan air yang dikaitkan dengan insentif cukai cukup tegas untuk memastikan pengguna besar ini membayar kos sebenar yang mereka cetuskan.
Bank Negara menyebut piawaian Keberkesanan Penggunaan Kuasa (PUE) dan Keberkesanan Penggunaan Air (WUE) kini menjadi sebahagian syarat kelayakan insentif seperti Skim Pemecutan Ekosistem Digital (DESAC). Pendekatan ini wajar, kerana setiap ringgit insentif yang diberi kepada operator asing adalah hasil cukai yang dilepaskan oleh rakyat.
Rantaian bekalan tempatan menentukan pulangan jangka panjang
Bank Negara juga mengingatkan bahawa apabila syarikat pusat data milik asing mula memindahkan keuntungan ke luar negara, akaun pendapatan primer Malaysia boleh tertekan. Jalan untuk mengekalkan lebih banyak nilai di dalam negara ialah memperdalam rantaian bekalan, daripada kabel, transformer dan simen hinggalah perkhidmatan penyelenggaraan dan perisian.
Di sini terdapat tanda kemajuan yang kecil tetapi boleh diukur. Sesi padanan perniagaan Data Centre Nexus meningkat daripada 8 syarikat pusat data dan 17 pembekal rantaian bekalan pada 2025 kepada 14 syarikat pusat data dan 51 vendor tempatan tahun ini. Angka ini masih jauh daripada saiz pelaburan RM385.7 bilion, tetapi arah dasarnya betul. Ukuran kejayaan sebenar bukan lagi jumlah pelaburan diluluskan, sebaliknya berapa banyak syarikat Malaysia memperoleh kontrak berulang, berapa banyak air dan elektrik dijimatkan, dan berapa ramai rakyat tempatan mengisi jawatan bergaji tinggi yang dijanjikan.